فصل اوّل : تلقيح ؛ بررسى واژگانى و طرح ديدگاه‌هاى فقيهان پيشينهء تلقيح ابتدا بايد معناى تلقيح را در لغت بررسى كنيم تا حقيقت آن روشن شود . ولى پيش از آن ، دانستن اين نكته ضرورى است كه بشر از ديرباز ، تكثير و اصلاح را از طريق تلقيح ، در نباتات و حيوانات به كار گرفته تا محصولاتى مرغوب و حيواناتى مطلوب تربيت كند . قرآن كريم نيز از آن خبر داده است : وَ أَرْسَلْنَا الرِّياحَ لَواقِحَ فَأَنْزَلْنا مِنَ السَّماءِ ماءً فَأَسْقَيْناكُمُوهُ وَ ما أَنْتُمْ لَهُ بِخازِنِينَ . « 1 » قرآن مسئلهء بارورى را دربارهء ابرها نيز آورده و آن را مثل بارورى گياهان دانسته است . هم‌چنان‌كه باد ذرّاتى از گرد گياه نر را به گياه ماده منتقل مىكند و آن را بارور مىسازد ، دربارهء ابرها نيز قرآن مجيد از همين حقيقت پرده برداشته است . « 2 » ابرها را قرآن به مادران و پدرانى تشبيه كرده است كه به كمك بادها آميزش مىكنند و باردار مىشوند و فرزندان خود را كه دانه‌هاى باران است ، به زمين مىنهند . « 3 » قرآن از حقيقت تلقيح بادها نيز خبر داده ، درحالىكه بشر سال‌هاى سال ، تلقيح را در مورد درخت خرما ، مشاهده كرده است .

--> ( 1 ) . حجر ( 15 ) آيهء 22 . ( 2 ) . ابو الحسن شعرانى ، نثر طوبى ، ج 2 ، ص 366 . ( 3 ) . ناصر مكارم شيرازى ، تفسير نمونه ، ج 11 ، ص 61 .